"Powstanie Styczniowe to mój ulubiony temat - pisał Stanisław Rembek do przyjaciela. - Zainteresowanie powstaniami wynika u mnie nie tylko ze studiów historycznych.
W praktyce zwrot pisarza do tematyki Powstania Styczniowego wymusił na pisarzu "ograniczony repertuar tematów, tolerowanych przez wymogi ówczesnej polityki kulturalnej", a dowodem na to ukazanie się drukiem tomu Ballada o wzgardliwym wisielcu oraz dwie gawędy styczniowe (1956) oraz jego dwa wznowienia.