Galimatias. Zaprzepaszczony sens Oświecenia

Nowoczesność jest rozdarta, uwikłana w sprzeczności. Próbując wyrwać się z zamętu świata, odwołaliśmy się do autorytetu rozumu.

• Dziś świetnie już wiemy, że zamęt związany może być także z rozumem.
• Optymistyczne przesłanie Wieku Świateł załamało się.
• Symbolika Oświecenia to symbolika dobroczynnej iluminacji.
• Już rewolucja francuska stawia nam jednak przed oczami obraz paroksyzmów ludzkiego szaleństwa.
• A dzisiaj?
• Ze wszystkich stron wkrada się wieloznaczność i niepewność.
• Czy jesteśmy racjonalni?
• Żyjemy w gmatwaninie prawd ułomnych, mających krótki żywot.
• Mówimy o demokracji, z pewnością nie wypada nam już jednak mówić o rządach rozumu.
• Przed bezradnością bronimy się, uciekając do krainy mitów.
• W mętnych wodach popkultury rodzą się nowe mitologie.
• Walczymy z nimi orężem utopii.
• Obraz Miasta Słońca zastąpiła dziś utopia rozumu komunikacyjnego.
• Powstaje galimatias.
• Czy potrafimy się z nim zmierzyć?

• W istocie bowiem najważniejsza jest sama furia sponiewierania i zastraszenia, która niweczy wszelkie wymagania rozumu.

Racjonalność terroru (obrona rewolucji przed jej wrogami, zagrożenie obleganej przez nieprzyjaciół ojczyzny) ma charakter pozorny. Jakże inaczej mielibyśmy bowiem oceniać samą formułę obwinienia, którą przyjmowano, tworząc prawne podstawy machiny śmierci.

• Na żadne niuanse nie ma miejsca.

Zgodnie z dekretem z 22 prairiala (10 czerwca) 1794 roku Trybunał Rewolucyjny mógł wydać tylko dwa wyroki - uniewinnienie lub śmierć. Rewolucyjny ,,wymiar sprawiedliwości" stanowi w istocie świadectwo manichejskiej obsesji, która sens działania odnajduje w pragnieniu oczyszczenia, dokonującego się poprzez śmierć, poprzez unicestwienie tego, co ,,nieczyste".