[...\ Bliższa analiza dziejów Kaukazu Północnego wskazuje, że chrystianizacja i islamizacja, a także rozpowszechnianie się innych religii od samego początku splatały się z polityką. Procesy te w zależności od kontekstów historycznych przebiegały w warunkach antagonizmów, konfliktów, wojen i starć zbrojnych, niekiedy tolerancji i dialogu.
Szczególne piętno na historii regionu odcisnęła ekspansja rosyjska przebiegająca początkowo pod hasłami misji cywilizacyjnej i religijnej, a następnie sowietyzacja, której filarem była polityka antyreligijna. W okresie rozpadu ZSRR, odrodzenia narodowo-religijnego odżywały stare i pojawiały się nowe konflikty w republikach muzułmańskich regionu.
specyfika polietniczna regionu oraz narastający kryzys dialogu pokoleniowego muzułmanów i ich elit polityczno-religijnych. Zawarte w niej badania nawiązują do uprzednich projektów naukowych poświęconych transformacji politycznej Kaukazu Północnego, których wyniki zostały przedstawione w publikacjach wydanych w serii edytorskiej ,,Władza - Elity - Przywództwo".
Prezentowane studium stanowi kolejną odsłonę transformacji regionu, tym razem dotyczącą religii, polityki, elit religijno-politycznych i bezpieczeństwa. Ze względu na rolę islamu w regionie został w nich położony nacisk na kwestie związane z przenikaniem się tej religii z polityką, islamizacją życia politycznego, ekstremizmem i terroryzmem.
Religia i polityka - widziane zwłaszcza przez pryzmat kwestii etnicznych - to kompleks zagadnień, których doniosłość uwidacznia się niemal każdego dnia. Skomplikowane dzieje polityczne i społeczne, obfitujące i w wydarzenia heroiczne, i w przelaną krew, wywarły niezatarte piętno na strukturze religijnej Kaukazu Północnego.
Okres totalitaryzmu radzieckiego ukształtował specyfikę tak polityki wyznaniowej państwa, jak i swoistości przeżywania religijności przez osoby i grupy społeczne. Tworzy to trudne dziedzictwo, z którym mierzyć się musi każdy związek wyznaniowy, każdy polityk, każdy obywatel.
Tadeusza Bodio, podjął się niełatwego zadania przybliżenia problemów dotyczących religii, polityki, elit religijno-politycznych i bezpieczeństwa na Kaukazie Północnym w erze postradzieckiej - okresie gwałtownych przemian politycznych, ekonomicznych i społecznych w kontekście skomplikowanej gry mocarstw. Praca, zwłaszcza na gruncie europejskim, ma charakter unikalny.
Skupienie w jednym tomie studiów uznanych specjalistów daje czytelnikowi możliwość poznania specyfiki zderzenia tradycji politycznej i modernizacji systemowej, przebudzenia religijnego jednych i postępującej sekularyzacji innych grup społecznych, swoistości sprzeczności i konfliktów międzyreligijnych. Ukazuje zarówno kwestię ,,polityzacji" religii, jak i ,,sakralizacji" polityki.
Jakkolwiek status teoretyczno-metodologiczny tej formuły badań politologicznych daleki jest od ostatecznych rozstrzygnięć, to przecież prezentowana praca wydaje się lekturą obowiązkową dla każdego zainteresowanego sprawami Wschodu ogólnie, a problematyką postradziecką w szczególności. Wojciecha Jakubowskiego - kierownika Zakładu Najnowszej Historii Politycznej Instytutu Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego