Między Grudniem a grudniem Zapiski z internowania

– Obydwaj jesteśmy tu służbowo. Nie ufamy sobie nawzajem.

• Taka jest reguła.

Jedyna różnica to ta, że pan mnie trzyma w zamknięciu, a nie odwrotnie. – Tu on skwapliwie potaknął, a ja dokończyłem: – Tak, ale ja mam jeszcze prawo moralne.

• zostaje internowany w ośrodku odosobnienia w Strzebielinku.
• Zaczyna prowadzić dziennik.

Andrzej Zarębski, filolog polski, dziennikarz solidarnościowej prasy, przyszły poseł, rzecznik rządu Jana Krzysztofa Bieleckiego i sekretarz Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, 13 grudnia 1981 r. Początkowo jest to przede wszystkim błyskotliwy opis nocy, kiedy wprowadzono stan wojenny, i dni, które nastąpiły później.

Jednak „Zapiski z internowania” to bardzo nietypowe świadectwo niemal roku spędzonego przez autora w obozie dla internowanych. To emocjonalne i pełne błyskotliwych obserwacji odbicie wrażliwości młodego, bezpodstawnie zniewolonego człowieka, balansujące na granicy poezji i prozy.

Niezwykła próba przekształcająca przebywanie w izolacji i ciągłej niepewności w literacką formę, zdolną przydać temu doświadczeniu wartości, a samemu autorowi pozwolić na „luksus swobody”, przynajmniej tej intelektualno-twórczej. Mam mglistą świadomość ciebie, czytelniku, bardzo mglistą.

• I nawet nie wiem, czym są te formy – dziennikiem?
• literaturą?
• moją prawdą?
• moim kłamstwem?
• odwagą?
• ucieczką?
• mówieniem?
• przemilczaniem?

Są tym wszystkim – zapewnia Paweł Huelle we wprowadzeniu do tej wyjątkowej książki wynoszonej partiami poza więzienne mury w postaci grypsów. Są kraje, gdzie przestępcy siedzą w więzieniach i piszą książki, a potem te książki wychodzą w wielkich wydawnictwach, o ile są dobre.

• To dlatego między innymi taka piękna tu niskość stylu i sznureczki nieudania.
• Oto literatura prosto z majtek.
• fragment książki Czasy były podwójnie szybkie.

I jest nasz kraj, w którym niewinni ludzie siedzą w więzieniach i piszą, a regulamin głosi, że podlegają konfiskacie wszelkie zapiski. Pogotowia strajkowe, nieustanne prowokacje władzy, puste półki w sklepach.

• Czuło się, że w najściślejszym kierownictwie PZPR coś dojrzewa.
• I dojrzało.

I teraz, po czterdziestu jeden latach, wracam do tamtego czasu za sprawą książki Andrzeja. Bez szoku i zaskoczenia – pisał wiersze, świetne teksty piosenek, nigdy nie był literackim ciurą, no ale tu – dzieło.

• z wprowadzenia Pawła Huelle Andrzej Zarębskiurodził się w 1957 r.
• w Gdyni.

• 13 grudnia 1981 r.

Podczas studiów filologicznych na Uniwersytecie Gdańskim pracował jako redaktor i szef serwisu informacyjnego Biura Informacji Prasowej Krajowej Komisji Porozumiewawczej NSZZ „Solidarność” – BIPS. po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego został internowany w ośrodku odosobnienia w Strzebielinku, gdzie spędził 354 dni.

• Po zakończeniu kadencji został doradcą na rynku mediów elektronicznych.
• W 2012 r.
• został odznaczony przez prezydenta RP Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, a w 2021 r.
• Krzyżem Wolności i Solidarności.

W kolejnych latach był posłem (1991-1993), rzecznikiem rządu Jana Krzysztofa Bieleckiego (1991) i sekretarzem Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (1993-1999).