Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki

Utwór, opublikowany w 1776 roku, uznawany jest za pierwszą polską powieść. Ma formę pamiętnikarskiej relacji, która obok innych zabiegów literackich (np.

• włączenie inwentarza pokładowego) miała nadać tekstowy walor autentyzmu.
• Trójdzielna kompozycja opowiada o kolejnych etapach życia głównego bohatera.

Wykorzystuje też takie gatunki jak powiastka filozoficzna, robinsonada, utopia oraz powieść obyczajowa i przygodowa.