Miłosierdzie

"Miłosierdzie" to mocny metafizyczny thriller. Powieść o potwornej zbrodni, księdzu, ale i o Kościele w ogóle.

• W punkcie wyjścia jest autentyczna historia sprzed lat z okrutnym morderstwem i surową karą.
• Raspail zmagał się z nią kilkadziesiąt lat.
• Odkładał ją i do niej powracał.

Z tym, że ta opowieść "o grzechach kleru" zaczyna się u Raspaila tam, gdzie u innych właśnie się ona kończy, gdzie proste schematy niczego już nie tłumaczą, a pamflet zamienia się w moralitet. Ostatecznie nie kończy swej opowieści, choć nie ukrywa, że wie, jaki finał jest jej pisany.

• "Miłosierdzie" to ostatnia powieść Jeana Raspaila.

To taka przewrotna gra z czytelnikiem, którego wysyła na wędrówkę, na którą ten musi wybrać się sam, zawierzając podrzucanym przez Autora śladom i znakom, by ostatecznie stać się jednoosobowym sądem w mrocznej sprawie. Może dlatego też tak bardzo osobista, metafizyczna, a nawet religijna.

• Rozciągnięta pomiędzy wstrząsającą zbrodnią i przejmującą wiarą.

• Być może nie przypadkiem pierwsza jego dawka trafia najpierw do czytelnika w Polsce.

Stary Mistrz zdaje się podawać w niej antidotum, które choć bardzo potrzebne, to, podane bez znieczulenia, jest bardzo bolesne. "Zmieniłem nazwę wsi, która sześćdziesiąt lat temu stała się sceną tej przerażającej zbrodni, która wstrząsnęła całą Francją, pogrążając wiernych i katolickich duchownych w przepaści skonsternowanych rozważań.

Zmieniłem też imię tego, który zamordował, złożył w ofierze, poświęcił. Nazwałem go Jacquesem Charlébegiem, proboszczem z Bief, i stałem się odpowiedzialny za jego życie od momentu jego uwięzienia.

• Ta książka jest bowiem powieścią.

• Kiedy pisałem pierwsze zdania, minęło dwanaście lat od popełnienia zbrodni i jedenaście lat od procesu.
• Sprawa była już od dawna zapomniana, a imienia skazanego nigdy nie przywoływano.
• Nikomu nic nie było o nim wiadomo.

O ile dobrze sobie przypominam jej początki, to nie zbrodnia mnie do niej przyprowadziła, ale zamknięcie winnego, młodego księdza, skazanego na dożywocie i jego sam na sam z Bogiem, dzień po dniu, miesiąc po miesiącu, rok po roku, w czterech ścianach jego celi. Było tak za sprawą swego rodzaju konspiracyjnej ciszy administracji penitencjarnej i rzymskokatolickiego magisterium, które, tak jak Bóg, nigdy nie porzuca swoich księży upadłych bez względu na to, jak bardzo nikczemne byłyby ich czyny.

Byłem więc sam i pozostałem sam - wobec tej książki, tak jak wobec świętego muru, nieprzekraczalnego, nieosiągalnego, u stóp którego czułem się bezbronny i niegodny: nie zostaje się przecież Bernanosem tak po prostu..." Jean Raspail