Stanisław Lem miał wiele twarzy wybitnego pisarza science fiction, pasjonata nauki, felietonisty o ciętym języku, autora znakomitych esejów także na temat literatury. I tej tematyce poświęcił teksty, które znalazły się w niniejszym zbiorze.
W otwierającym Mój pogląd na literaturę liście do czytelników wspominał Lem pretensje fanów o odejście od klasycznego science fiction w stronę książek teoretycznoliterackich, pisanie fikcyjnych recenzji, zamiast dopełnienia wielkich projektów w rodzaju Solaris. Kiedy tworzył swoje dzieła, miał zamiar ukazać pewien eksperyment antropologiczny, spotkanie człowieka z Innością, która przerasta jego wyobrażenie.
Powrót do przestrzeni realnej, świata, który ciągle mknie naprzód, jest też konieczny dla kogoś, kto pisze książki o przyszłości. Zebrane przez pisarza eseje poświęcone zagadnieniom teoretycznoliterackim, omówieniom wybranych dzieł prozy oraz nauce i technologii tworzą spójną, logiczną całość rzucającą światło na poglądy Stanisława Lema na literaturę i jej zadania.
