Gdyby pani Róża Raczyńska żyła w XVII, w XVIII wieku, zapewne by inspirowała jakieś potężne stronnictwo w tej Rzeczypospolitej, wpływałaby na elekcje, na wojny, rozdawnictwo buław i pieczęci. Gdyby przyszła na świat o 50 lat później, już w epoce równouprawnienia kobiet i w warunkach innych niż w Polsce, zapewne kierowałaby frakcją w parlamencie, zapewne doszłaby do władzy.
I muszę powiedzieć, że była to jedna z największych, o ile nie największa, inteligencja, jakie w życiu spotkałem. Stanisław Mackiewicz Edward Raczyński w biografii o skromnym tytule "Pani Róża" przedstawia życie swojej Matki, w pamięci wielu zapisanej jako kobieta niezwykła.
Cytuje jej pamiętniki, relacje znajomych, opisuje własne wspomnienia.