Piwo: napój narodowy

Piwo: napój narodowy

10,16 zł
Zobacz ofertę

Od niepamiętnych czasów piwo było podstawowym napojem Polaków. Aż do końca XVI wieku nie miało praktycznie żadnej konkurencji.

  • Nie była wtedy znana herbata czy kawa.
  • Woda była często zanieczyszczona i niebezpieczna dla zdrowia.
  • Uchodził on za absolutnego dziwaka, bo...
  • pił tylko wodę i dlatego zyskał przydomek: Woda.

400 lat temu historyk Bar-tosz Paprocki pisał o nadzwyczajnej osobliwości, czyli mazurskim szlachcicu Jarzynie herbu Trzaska. Niskoprocentowe piwne trunki, jak mawiał pan Rej z Nagłowic nie zaparzały głowy tak, jak bardziej ogniste napoje.

  • Wiedziała, że złoty napój nie odbiera rozsądku i nie prowokuje tak do burd jak mocniejsze napitki.
  • Co prawda, bogaci panowie często nadmiernie używali wina i gorzałki.
  • Gościnność polska już w dawnych wie-kach była przysłowiowa.

Ambitna Włoszka, królowa Bona, której decyzje spotykały się często z oporem panów polskich, mawiała: Polska krew z piwa nieburzliwa. Hiszpański prawnik Roizius, bohater sławnej fraszki Kochanowskiego O doktorze Hiszpanie, którego polski poeta z kompanami tak spił podczas wesołej nocy, że kładł się spać trzeźwy, a wstał pijany - tak opisywał polskie obyczaje: Żegnaj, burzliwy Krakowie, bo tutaj życie nie jest niczym jak piciem.

  • Nadmierne picie potępiali moraliści, jednak aż do XVI wieku nie było ono zjawiskiem powszechnym.

Nie przyjął się u nas moskiewski styl picia mocnej, zanieczyszczonej wódki, która jak pisał Jan Chryzostom Pasek im najbardziej śmierdzi, tym w większej jest u Moskali cenie! Przysmak taki, żeby koza wrzeszczała, gdyby jej gwałtem wlał.

  • Chłopi i panowie szlachta pili piwo, bogatsi miód i wi-no; gorzałka długo była traktowana jako lekarstwo.
  • Literatura staropolska i późniejsza nie oddaje należycie przewagi piwa nad innymi trunkami.
  • Piwo było w codziennym życiu czymś tak powszechnym, że prawie niezauważalnym.
  • W karczmach tymczasem głównych ośrodkach życia towarzyskiego dawnych Polaków dominowało piwo i rytuały z nim związane.

Poeci zaś bardzo często naśladowali aż nazbyt dosłownie dawnych mistrzów greckich i rzymskich, którzy z oczywistych przyczyn sławili głównie wino i boskiego Bachusa. Na przykład rząd, czyli zwyczaj płacenia za piwo po kolei: najpierw jeden płaci za wszystkich, potem drugi, potem trzeci i tak dalej.

  • Przestrzegano szlachciców, żeby nie siadali w rząd z chłopami.
  • Tymczasem w czasach Piastów w karczmach panowały dość demokratyczne obyczaje.

Prawo stanowiło na przykład, że chłop, który zranił szlachcica podczas biesiady w ogóle nie płacił żadnej nawiązki. Można więc przypuszczać, że jak zauważył nasz świetny pisarz historyczny Paweł Jasienica wielmożnym i pracowitym często się zdarzało biesiadować, nawet awanturować się razem.

  • Szlachetnie i mniej szlachetnie urodzeni rodacy wspólnie wznosili toasty: Zdrowie twoje w gębę moję.
  • Polska Jagiellonów nie przypominała już takiej sielanki.
  • Między stanami tworzyły się coraz większe różnice.
  • Bogaci zdradzali piwo czy nawet staropolski miód.
  • Wybierali zagraniczne wina i rosolisy.
  • Niskoprocentowe piwo nadal jednak pozostawało napojem jak chleb powszednim.
  • Dopiero w Polsce porozbiorowej zmienił się radykalnie styl picia.
  • Tania wódka dominowała w karczmach.
  • Coraz częstsze były przypadki...
  • zapijania się na śmierć!

Inny przepis orzekał, iż wolno przepić kurtę, koszulę, czapkę, lecz dolnej garderoby karczmarz nie śmie przyjmować. Wacław Maciejowski w książce Polska i Ruś (1842) pisze: Jeżeli upiwszy się goście zwalili się z nóg, ci co pozostali przy zmysłach pili na hasło, to jest robili umowę, że gdy jeden osłabnie, drugi mocniejszy w siłach będzie miał o nim staranie, pośle po cyrulika, ażeby zalanego trunkiem ratował, a gdyby nie pomogło i przyszło opiłemu wyzionąć ducha, że pośle po księdza.

  • Charakterystyczne są też niektóre porady lekarskie z tego okresu.
  • Uznasz prawdę, tylko spróbuj.

Jeżeli kto nie chce być pijanym podczas jakiej ochoty, weźmij nasienia pietruszczanego, utrzyj je na proszek miałki, daj go wypić w takim trunku, jaki masz pić podczas ochoty. Coraz powszechniej trzeba też stosować środki na kaca - takie jak ostryga polska, czyli żółtko, pół cytryny, szczypta soli i pieprzu.

  • (...) Julian Tuwim głosił chwałę piwa nie tylko słowem, ale i czynem.

Jego niezawodny sposób na natchnienie to kieliszek czystej, czasem dwa, potem bomba piwa. Poeta uwielbiał atmosferę małych miasteczek, pachnących piwem: Targ na rynku, W rynku szynk, A w tym szynku Dymno, piwno...

  • Przytulne lokale miały swoje zalety latem i zimą.

W takim szynku można było niekiedy spotkać ideał kelnera doskonałego, opisywany przez Leopolda Staffa: Z czasem tak swoją sztukę posiadł doskonale, Że osłupienie budził w najstarszych bywalcach, Gdy, wyfraczony, w pędzie przyniósł na salę Tuzin bomb piwa z pianą w każdych pięciu palcach. Stanisław Grochowiak wspomina słynne polskie budki z piwem, dające ulgę spragnionym podczas upalnych dni: Kiosk jest w kolorze miodu.

  • Widać to zwłaszcza w upał.
  • Bierzesz kufel jak krater, dymiący osami.
  • Wokół tylko mężczyźni.
  • !

XX-wieczny mistrz humoru, Jan Sztaudynger, cenił zdaje się piwo znacznie wyżej niż szampana, skoro życzył sobie, aby jego fraszki były ...lekkie jak na piwie piana Chętnie przez tęgich piwoszów spijana, A jeśli pianą kogoś uszczęśliwię, Niech smaku dojdzie też i w samym piwie. Piwo, jak się okazuje, również w ostatnich dwóch stu-leciach ekspansji napojów wysokoprocentowych, było obecne w kulturze polskiej, wpływało na styl picia i bie-siadowania, inspirowało artystów.

  • Było cenionym napo-jem Pegaza, a Muzy też chętnie pociągały sobie nie tylko piwo bezalkoholowe.
  • A jak będzie w przyszłości?
  • Zobaczymy.
  • Pisarze do piór!
  • (Fragmenty) Spis treści: 1.Cud piwny 4 2.
  • Piwo a sprawa polska 7 3.
  • Napój królów 10 4.
  • Bojowy środek dopingujący 15 5.
  • Wojna piwna we Wrocławiu 18 6.
  • Krzyżacy i Litwini 22 7.
  • Tylko dobre duchy!
  • 25 8.
  • Hulaj dusza!
  • 28 9.
  • Na zdrowie!
  • 31 10.
  • Nie na zdrowie...
  • 34 11.
  • Rej uczy kultury picia 38 12.
  • Kochanowski poeta biesiadny 41 13.
  • Rycerze piwni 44 14.
  • Krzywda chłopa 47 15.
  • Babskie dole i niedole 50 16.
  • Dawne przysłowia i przyśpiewki 53 17.
  • Chrzest niewskazany...
  • 58 18.
  • Polskie i angielskie 61 19.
  • Rośnie konkurencja 64 20.
  • Opis obyczajów 66 21.
  • Bogacze zdradzają piwo 68 22.
  • Krasicki staje w obronie piwa 71 23.
  • Heweliusz piwowar oświecony 74 24.
  • Karczma.
  • Wiedza teoretyczna 79 25.
  • Karczma w literaturze 82 26.
  • Gambrinus, Marchołt i Dyl 86 27.
  • Piwne rady Pana Podstolego 90 28.
  • Składniki.
  • Zboże 93 29.
  • Chmiel 96 30.
  • Woda 99 31.
  • Absolwent Uniwersytetu Śląskiego (polonistyka).
  • Od roku 1975 redaktor ogólnopolskiej gazety Sport (Katowice).

Kuchnia staropolska 101 32.Zakończenie 104 Dodatek 112 Piwo po polsku 112 Staropolski słownik piwny 129 Bibliografia 131 Jan Kochańczyk Dziennikarz. Droga zawodowa: od korektora do zastępcy sekretarza redakcji, kierownika działu publicystyki i szefa redakcji dodatków kolorowych.

Publikacje dotyczące głównie sportów lotniczych, lekkoat-letyki, pływania i problemów ruchu olimpijskiego. Nagrody dziennikarskie i literackie miedzy innymi Grand Prix prezesa koncernu prasowego RSW (Warszawa) za cykl publikacji dotyczących sportu zawodowego w krajach socjali-stycznych (1989).

  • Nagrody w konkursach na artykuły i opowiadania sportowe.

Polskie opinie i dyskusje odbiły się wtedy echem także w Związku Radzieckim (epoka pieriestrojki Gorbaczowa) i przyspieszyły reformy ruchu olimpijskiego po naradzie na Kubie. Od 1991 roku zastępca redaktora naczelnego tygodnika filmowego Ekran, przeniesionego w tym czasie z Wars-zawy do Katowic (Grupa Fibak Noma Press).

  • Od 1994 zastępca redaktora naczelnego tygodnika Panorama.
  • Wydania książkowe m.
  • in.
  • Filmowe skandale i skandaliści (Twój Styl, 2005) oraz Ścigany Roman Polański (część biograficzna).

Współpraca z katowickimi redakcjami Dziennika Śląskiego, Wieczoru, Integracji Europejskiej i in.

📘 Piwo: napój narodowy
Sprawdź cenę i dostępność tej publikacji.
👉 Zobacz ofertę

Powiązane produkty

Бедные люди (Biedni ludzie)
Это уникальное произведение гениального писателя. На первый взгляд, это обыкновенная пе...
19,92 zł
Przewieszenie. Seria z komisarzem Forstem. Tom 2
Podhalem wstrząsa seria wypadków w górach. Początkowo czarna passa wydaje się jedynie c...
22,33 zł
Sztuka Wojny. Wydanie II
Książka jest wznowionym wydaniem "Sztuka Wojny. Wydanie II" Chińskie traktaty...
34,90 zł