Plutopia. Atomowe miasta i nieznane katastrofy nuklearne

To opowieść o dwóch miastach, w których produkowano pluton. Oziorsk i Richland leżały po dwóch stronach żelaznej kurtyny.

• Powinno je dzielić wszystko, ale jednak miały wiele wspólnego.
• W Richland nie było prywatnej własności, wolnego rynku ani władzy samorządowej.
• Oziorsk oficjalnie nie istniał, próżno go szukać na mapach.
• W obu miastach obowiązywały restrykcje dotyczące poruszania się i pobytu.
• Ale mieszkańcom to nie przeszkadzało.
• Wyborcy w Richland dwukrotnie odrzucili propozycję nadania ich miejscowości praw miejskich, samorządu i wolnego rynku.

• Osiedlano tam całe rodziny, którym zapewniano tanie mieszkania i znakomite szkoły.

Pod koniec lat dziewięćdziesiątych w Oziorsku dziewięćdziesiąt pięć procent wyborców opowiedziało się za utrzymaniem systemu przepustek, bramek i strażników. Mieszkańcy wspominali, że nie musieli zamykać drzwi domów, dzieci były bezpieczne, sąsiedzi przyjaźni, bezrobocie, bieda i przestępczość nie występowały.

• O inwigilacji, tajnych informatorach czy podsłuchach nikt nie wspomina.
• Tak jak o gigantycznym skażeniu środowiska.
• Tak wyglądała plutopia.

• Choć każdy słyszał o Czarnobylu, o Richland i Oziorsku tylko nieliczni.
• To nie dziwi, bo miejsca te ukrywano niczym tajne laboratoria z Archiwum X.
• Rosyjskie Ministerstwo Energii Atomowej nie udzieliło Kate Brown zgody na wjazd do Oziorska.
• Oba miejsca do dziś objęte są zmową milczenia.

Jedyne w swoim rodzaju, odizolowane od świata miejscowości, które zaspokajały potrzeby powojennych społeczeństw Ameryki i Związku Radzieckiego. Wiele spotkań z tymi, którzy zgodzili się mówić, odbyło się w okolicznościach godnych powieści sensacyjnej.

Informacje przekazywano nerwowym szeptem i zaszyfrowanym językiem, a informatorzy odmawiali zgody, by ich cytować. Ci, którzy próbowali ujawnić prawdę o wypadkach i zagrożeniach dla zdrowia ludzi, byli inwigilowani, nękani, śledzeni i zastraszani zarówno w USA, jak i w Rosji, nawet po zakończeniu zimnej wojny.

• Książka zdobyła wiele nagród: Nagrodę Amerykańskich Historyków im.
• Ellisa W.
• Hawleya, Nagrodę Amerykańskiego Stowarzyszenia Historycznego im.
• Alberta J.
• Baveridgea , Nagrodę Amerykańskiego Stowarzyszenia Historii Przyrodniczej im.

• Waynea S.

Georgea Perkinsa Marsha, Nagrodę Stowarzyszenia Nauk Słowiańskich, Wschodnioeuropejskich i Euroazjatyckich im. Vucinicha, Nagrodę Heldt w kategorii Najlepsza Książka Nauk Słowiańskich/Wschodnioeuropejskich/Euroazjatyckich Stowarzyszenia Kobiet w Naukach Słowiańskich oraz Nagrodę im.

• Roberta G.
• Athearna.