Józef Ignacy Kraszewski przenosi nas tym razem w czasy początków Reformacji na ziemiach niemieckich i polskich. Bohaterem powieści jest Janusz, młody syn wojewody, studiujący w Wittenberdze, zakochany z wzajemnością we Frydzie, córce protestanckiego złotnika.
Na przeszkodzie szczęściu młodych staje jednak ojciec Janusza, który aby ochronić syna przed szerzącą się herezją, nakazuje mu natychmiast powrócić do kraju.