Szczęśliwe przypadki Józefa Wilkonia

Ta książka nie jest biografią, na takie pewnie przyjdzie jeszcze czas. To zapis długich rozmów z wielkim artystą, ale przede wszystkim z człowiekiem, który skromnie twierdzi, że jego życiem rządzi przypadek, i umie z tego życia czerpać garściami ze wstępu Agaty Napiórskiej.

• Także mistrz życia.

Józef Wilkoń mistrz ilustracji i rzeźby, autor scenografii i gobelinów, historyk sztuki. Opowiada o dzieciństwie podczas okupacji (Kiedy dziś opowiadam o wydarzeniach, które decydowały o życiu i śmierci, widzę, że wtedy przyjmowałem je zwyczajnie.

• Choć po ojcu też, on był cholerykiem o złotym sercu).

Z wojny nie wyniosłem trwałych kompleksów i lęków), nauce, domu i rodzicach (Jeśli jest we mnie trochę dobroci, jest to dobroć odziedziczona po matce. Oraz o roli przypadku w jego życiu: Niektórzy wykluczają przypadek i uważają, że organizują sobie życie według planu, bo ich zdaniem przypadkowo oznacza byle jak.

• Planowanie życia tak jakby się zakładało plantację?
• To nie dla niego.
• Józef Wilkoń zbyt wiele razy w życiu doświadczył wpływu przypadku, żeby nie wierzyć w jego moc.

Kiedy patrzy na świat, na wszechświat, widzi, że wszystko jest wypadkową zdarzeń i sumą przypadków. Opowiada o przypadku w malarstwie, w rzeźbie, w ilustracji książkowej.

• Liceum Sztuk Plastycznych w Krakowie zaliczał w tej samej klasie z Franciszkiem Starowieyskim i Romanem Cieślewiczem.

• Od dawna urzekały mnie prace o zdecydowanej formie, wynikającej z dynamicznego ruchu ręką.
• Zwróciłem uwagę na biegłość mistrzów japońskich, którzy duży pędzel maczany w wodzie zamieniali w precyzyjne narzędzie.

Znany przede wszystkim jako ilustrator licznych książek dla dzieci, tak opowiada o swoich obrazach: Kreska zamaszysta, ale ruch musi być precyzyjny jak u chirurga. Docenia też prace polskich twórców ilustracji: W ilustracji polskiej było coś charakterystycznego, odrębnego to za sprawą malarzy zyskała taką oryginalność w świecie, coś, co różniło ją od ilustracji europejskiej, niemal dosłowne związki z malarstwem, bogactwo struktury i technika stricte wyjęta ze studium malarstwa.

• Cięcie piły i uderzenia siekiery.
• Tak powstał tur, większy niż żywy.

Sam siebie zaskoczył, odnajdując się w niezwykle wymagającej formie artystycznej, jaką jest rzeźba: Uwielbiam drewno, jego aksamitność, bogactwo zmian, szlachetność. Jak sam tłumaczy: Nie rozumiałem, dlaczego ja, urodzony jako malarz, u schyłku życia zaczynam na poważnie rzeźbić.

• Sam jestem tym szczerze zaskoczony.
• W końcu uwierzyłem w to, że mogę być także rzeźbiarzem.
• Są i tacy, którzy wolą moje rzeźby od ilustracji.
• Ja lubię i jedno, i drugie.
• Rzadko w jego pracach pojawiają się ludzie, natomiast portrety psychologiczne zwierząt mówią wiele o człowieku.

• Przypadek w życiu osobistym miał znaczenie.
• Jego matka mówiła, że jest urodzony w czepku.
• I rzeczywiście tak było, są na to dowody: te jego przypadki były szczęśliwe.
• Urodził się 12 lutego 1930 roku w Bogucicach koło Wieliczki.
• Mieszka i pracuje w Zalesiu Dolnym.
• Miał w swoim życiu kilkaset wystaw zbiorowych i indywidualnych i dostał dziesiątki nagród i wyróżnień.
• Należy do grona najwybitniejszych polskich artystów zajmujących się ilustracją.

Przede wszystkim inspiruje go natura wspomnienia z dzieciństwa, przyroda, malownicze pejzaże. Na jego dorobek w tej dziedzinie składa się blisko dwieście książek, zarówno dla dzieci, jak i dla dorosłych.

• W grudniu 2009 roku powstała fundacja Arka im.

• Bycie dobrym człowiekiem powinno być normą, przeciętną.
• Ale nie chcę robić wrażenia, że na ten temat wiem więcej niż inni.

Józefa Wilkonia, zajmująca się ochroną i promocją dorobku artystycznego Józefa Wilkonia i ogólnych wartości związanych ze sztuką piękną, a w szczególności z ilustracją i sztuką edytorską. Raz jest lepiej, raz gorzej, nie ma o czym mówić Józef Wilkoń Agata Napiórska, urodzona w Grudziądzu w 1983 roku, dziennikarka i tłumaczka, autorka książki Jak oni pracują.

• Na co dzień redaktorka naczelna i wydawczyni magazynu Zwykłe Życie.
• Mieszka w Warszawie.