Szlak Tatarski. Miniprzewodnik

Miniprzewodnik Wydawnictwa Bezdroża opisujący najważniejsze atrakcje turystyczne miasta bądź regionu. Poznasz historię miejsca, przeczytasz opisy atrakcji turystycznych i (najważniejsze dla turysty) informacje praktyczne: co warto zobaczyć, gdzie szukać noclegu i jak dojechać w miejsce, którego nie można pominąć zwiedzając okolicę.

• Zapraszamy na wycieczkę!
• Szlak tatarskiPograniczne tereny między Biebrzą a Narwią to wyjątkowy obszar w skali kraju.
• Wielokulturową mozaikę etniczną wzbogacają tu Tatarzy.

Choć dziś trudno ich wypatrzeć wśród innych mieszkańców regionu, świadectwem muzułmańskiej kultury są meczety we wsiach Bohoniki i Kruszyniany. Jadąc z jednej miejscowości do drugiej, warto zahaczyć o ciekawe Krynki, które zachowały kilka interesujących zabytków i wiejący nostalgią klimat pogranicza.

• Na tutejsze bezdroża najlepiej wyruszyć z Sokółki - bądź co bądź metropolii w skali mikroregionu.
• Tatarzy w PolsceTwórcą osadnictwa tatarskiego w Wielkim Księstwie Litewskim był Witold, panujący w latach 1392-1430.

• Prócz dobrowolnych przesiedleńców, na Litwę trafiali również jeńcy.

Osadnicy rekrutowali się spośród uchodźców ze Złotej Ordy, a po bitwie pod Grunwaldem, w której wziął udział hufiec tatarski, również z Krymu. Książę osadzał ich na pograniczu z państwem krzyżackim, w zasięgu grodów w Trokach, Wilnie, Grodnie czy Nowogródku.W XV i XVI w.

• liczba Tatarów rosła.

W tym czasie utrwalił się podział na Tatarów gospodarskich (arystokrację mającą prawa szlachty, bez udziału w życiu politycznym) i prostych Tatarów-Kozaków. Obie grupy obowiązywała służba wojskowa, który to obowiązek stopniowo zanikał na skutek przechodzenia na służbę zaciężną (opłacaną ze skarbu państwa).

• W pierwszych latach XVII w.
• sejm zabronił opłacania służby z publicznej kasy, co - wraz z sytuacją polityczną i religijną - skończyło się w 1672 r.
• buntem lipków (tak zwano Tatarów z Podola i Wołynia).

Przejście chorągwi tatarskich (koronnych, chorągwie litewskie pozostały lojalne) na stronę turecką opisał w Panu Wołodyjowskim Henryk Sienkiewicz. Przywódcę buntu, rotmistrza Aleksandra Kryczyńskiego, Turcy mianowali bejem Baru.

Jan III Sobieski, aby załagodzić sytuację, rozpoczął rokowania z Tatarami, którzy jak się okazało nie byli zadowoleni z tureckiej służby. Sejm ogłosił amnestię dla powracających pod sztandar Rzeczypospolitej hufców, potwierdzając dotychczasowe przywileje i obiecując w zamian nadania ziemskie.

Właśnie ówczesne nadania dały początek osadnictwu w Kruszynianach i Bohonikach.Oprócz prowadzenia gospodarstw, Tatarzy parali się żołnierką, uczestnicząc we wszystkich bataliach narodowych, łącznie z powstaniami. Z tej społeczności wywodzili się bliscy współpracownicy Józefa Piłsudskiego, PPS-owcy: Aleksander Sulkiewicz i Stefan Bielak.

• Wojskowe tradycje tatarskie odbudowywano jeszcze po odzyskaniu niepodległości.
• Pułk ułanów walczył w wojnie z bolszewikami, w 1936 r.
• w Wilnie stworzono szwadron tatarski.
• Mieszkający w Polsce Tatarzy stopniowo się polonizowali.

Wielu, tak jak ich białoruscy i polscy sąsiedzi, emigrowała do większych ośrodków. Spore skupiska tatarskiej społeczności powstały w Białymstoku, Sokółce, a na skutek przesiedleń z ziem włączonych do ZSRR, również w Gdańsku i w Gorzowie Wielkopolskim.Obecnie mieszka w Polsce ok.

• 4 tys.
• osób pochodzenia tatarskiego, które można uznać za grupę etniczną.

• Osoby o tatarskich korzeniach trudno jednak odróżnić.
• Ich religijność odbiega od muzułmańskiego kanonu pobożności.
• Jednak tradycyjne doroczne święta obchodzone na Podlasiu pomagają utrzymać poczucie wspólnoty.

Działa Muzułmański Związek Religijny w RP, na czele którego stoi mufti Tomasz Miśkiewicz, oraz świecki Związek Tatarów Polskich.