Mistrz Franciszek Gugenmus na zamówienie ostatniego króla Polski konstruuje przepiękny zegar. Otrzyma go w prezencie ślubnym młody oficer, Kazimierz Nałęcki i jego żona Krystyna.
Ich losy, losy ich dzieci, wnuków i los zegara staną się odtąd nierozłączne. Czytelnik poznaje z nimi długi okres historii Polski: od wojny w obronie konstytucji 3 Maja przez Insurekcję Kościuszkowską z jej plastycznie opisanymi walkami ulicznymi w Warszawie, następnie zawieruchę napoleońską, dramatyczne chwile Powstania Listopadowego, głuchą, czarną, mikołajowską noc po jego upadku, działalność emisariuszy ukazaną na przykładzie Szymona Konarskiego, wreszcie wzniosłe i tragiczne wydarzenia Powstania Styczniowego.
Fakty i historyczne postaci przedstawione zostały w powiązaniu z codziennością przedstawicieli kolejnych pokoleń jednej rodziny. Dziś wielu marzy o skarbie, by nie musieć pracować, bohater książki, lekarz, użyje skarbu po to, by móc wrócić do pracy, którą kocha.