Zeszyty historyczne - Dowcip żydowski To jest wyjątkowy rodzaj dowcipu, z którego można się nie tylko śmiać, ale też i sporo nauczyć. Skłonność do dociekania istoty rzeczy, precyzja myśli i słowa, zostały pogłębione przez kolejne generacje uczonych badaczy i talmudystów.
Przedziwne jest przenikanie się kultury żydowskiej z kulturą polską, ale również innych nacji żyjących na ziemiach Rzeczypospolitej, która w ciągu wieków stała się ojczyzną dla większości Żydów europejskich. Ten świat odbija się w żydowskim dowcipie, jak w zwierciadle czasem może nieco krzywym, ale osnutym na ogół jakąś niepowtarzalną, życzliwą ironią oraz autoironią.
Świat dzielnic żydowskich i sztetli już nie istnieje, więc pamięć utrwalona o nim także w szmoncesie - polskim gatunku żydowskiego humoru - niesie sporo melancholii.
