Ostateczne rozwiązania. Ludobójcy i ich dzieło

Zanim Rafał Lemkin w czasie Zagłady ukuł termin genocide, „ludobójstwo”, eksterminacja całych grup społecznych była w ogólnie przyjętej opinii prawników i rządzących suwerennym prawem władz każdego kraju. „Farmer ma prawo wytępić swoje stado.

• Jeśli próbujesz mu w tym przeszkodzić, naruszasz cudzą własność”.

• Jugosławii, aż po dokonujące się dzisiaj w Chinach wyniszczanie Ujgurów.

Konstanty Gebert śledzi historię ludobójstw ostatnich 120 lat, od wymordowania przez cesarskie Niemcy rdzennych mieszkańców Namibii, przez dokonane przez Turków ludobójstwo Ormian, zbrodnie popełnione w Kambodży Czerwonych Khmerów oraz w Rwandzie i w b. Pyta o ich źródła i konsekwencje oraz o to, czy i jak możemy je powstrzymać, by hasło „Nigdy więcej” nie było pustym frazesem.

• Czy książka o ludobójstwie może być zajmująca?
• Bezstronna?
• Jednoznaczna?
• Krzepiąca, choć niezostawiająca złudzeń?
• Przystępna, nawet sprawcza?
• Jeśli tak, to taka właśnie jest ta książka.
• Prof.

• Gebert stawia i dokumentuje tezę, że Zagłada nie była w historii Europy i świata aktem jednorazowym i wyjątkowym.

Joanna Tokarska-Bakir, Uniwersytet Warszawski i Polska Akademia Nauk Ta niezwykła książka jest próbą odpowiedzi na pytania, które stawiali sobie myśliciele tej miary co Rafał Lemkin, Hannah Arendt czy Zygmunt Bauman. Jego przemyślenia skłaniają do zadumy nad tym, co sprawia, że normalni ludzie stają się jej sprawcami.

• I dlaczego immanentne zło zyskuje w oczach sprawców rangę moralnej wartości.
• Prof.

• Ale w ludobójstwie nie chodzi o przyjemność mordowania.

Adam Daniel Rotfeld, Uniwersytet Warszawski Konstanty Gebert w sposób niezwykle erudycyjny przypomina, że masowy mord towarzyszy człowiekowi przynajmniej od rzezi antycznej Troi. Jest ono, na zgubę naszych sumień, drogą ku koślawej i zbrodniczej przebudowie świata.

• To ludzie ludziom gotują ten los, a okrzyk „Nigdy więcej” może być traktowany jak okrutna drwina.
• Lektura obowiązkowa dla wszystkich, którzy umieją się przejmować losem bliźnich.
• Paweł Smoleński, „Gazeta Wyborcza”