"Przedmiotem zainteresowań badawczych w tym opracowaniu jest miejsce uniwersytetów ludowych w polskiej teorii i praktyce oświatowo-wychowawczej do końca II wojny światowej. Jako cezurę dla prowadzonych rozważań przyjęto lata 1869-1945.
Dolną granicę rozważań wyznacza pierwsze doniesienie na temat uniwersytetów ludowych w języku polskim, które pojawiło się na łamach lwowskiej "Szkoły". W drugim podjęto wątki odnoszące się do pierwszych prób wykorzystania rozwiązań z Północy w przestrzeni społecznej polskiej wsi.
Rozdział trzeci, najobszerniejszy, prezentuje kwestie dotyczące koncepcji oraz działalności praktycznej uniwersytetów ludowych w okresie międzywojnia. W ostatnim, czwartym, podjęte zostały zagadnienia związane z tym typem działalności oświatowo-wychowawczej z czasów wojny.
Monografię zamyka zestawienie bibliograficzne, prezentujące wybór źródeł i opracowań wykorzystanych do jej przygotowania, i wykaz tabel" [ze Wstępu\.