To nie ja

Czy to nadal ja? Bohaterki czternastu opowiadań Karmele Jaio to kobiety po czterdziestce.

• Różni status ekonomiczny, pochodzenie i temperamenty.

Łączy je wiek, bagaż doświadczeń oraz życie w cieniu decyzji, które niegdyś podjęły. Ze zdziwieniem obserwują swoje zmieniające się ciała, niepokoją oznakami starzenia, tęsknią za wyidealizowaną przeszłością i młodością, mierzą z rutyną małżeńskich relacji.

• Opowieści tych kobiet to historie ze zwyczajnego życia.
• Ona spotyka na ulicy dawną miłość.
• Dwie przyjaciółki spędzają wieczór w barze.
• Matka przygotowuje urodzinowe przyjęcie dla swojego synka.
• Te odpryski codzienności doskonale oddają złożony charakter kobiecego świata.
• Autorefleksyjność i ironiczny humor bohaterek tworzą z tego wielogłosu słodko-gorzką mozaikę.

Czują, że nie odnalazły własnego miejsca, i chcą wykorzystać czas, jaki im pozostał. Karmele Jaio, jedna z najlepszych współczesnych baskijskich powieściopisarek, w mistrzowski sposób prowadzi narrację, każdą z historii kończąc błyskotliwą puentą.

• W związanych z przemijaniem i niespełnieniem lękach bohaterek odnajdujemy własne niepokoje i smutki.

Karmele Jaio wyłuskuje ze współczesnej rzeczywistości absolutnie zwyczajne sytuacje: opisuje zwyczajne kobiety i równie zwyczajnych mężczyzn, żeby ulepić z tego wszystkiego nadzwyczajne opowiadania. Krótkie, celne, dające do myślenia historie o ludziach takich, jakimi jesteśmy, byliśmy bądź będziemy.

• Autorka precyzyjnie trafia w najczulsze punkty czytelnika: historie bohaterek mogłyby być naszymi historiami.
• Dobrze się przejrzeć w takim lustrze.

Tomasz Pindel W opowiadaniach Jaio codzienność nabiera wieloznaczności, powszedniość grozy, a prozaiczność humoru. Dominika Słowik Świat kobiet sportretowanych w intymnym momencie zawieszenia, bycia na granicy, kiedy jeszcze możliwe jest spojrzenie wstecz, ale jest się już po drugiej stronie, wśród innych dekoracji, z innymi ludźmi, w innym życiu.

• Jaio uchwyciła czternaście nieuchwytnych momentów.
• Każdy inny.

Barbara Sadurska Opowiadania Karmele Jaio prowokują pytania o tożsamość i miejsce w świecie, ale zamiast z wyczerpującymi odpowiedziami zostawiają z niepokojem. Jej bohaterki zwracają się ku stłumionym pragnieniom, ku wytracanej w biegu lat, biegu dni dzikości.

• Anna Marchewka Karmele Jaio to baskijska pisarka urodzona w Vitorii, stolicy Kraju Basków.
• Pisze po baskijsku i kastylijsku.
• Jest autorką trzech zbiorów opowiadań, trzech powieści oraz jednego tomu poetyckiego.
• Jej twórczość została wielokrotnie doceniona, doczekała się też adaptacji filmowych i teatralnych.

Z rozbudzonego tymi opowiadaniami niepokoju czerpać można paliwo pomocne w poszukiwaniach i przemianach poza zasadą odpowiedzialności. Książki Jaio z sukcesem tłumaczone są na inne języki: angielski przekład powieści Amaren Eskuak (Her Mother’s Hands) został wyróżniony English PEN Translation Award.